Η γονεϊκότητα ως ύστατο καταφύγιο του σύγχρονου νάρκισσου.

Δεν υπάρχει γελοιοδέστερος απο τον άνθρωπο εκείνον, που ενώ πέρασε χρόνια καταγγέλλοντας τις βεβαιότητες των άλλων, να αποκτά ξαφνικά μια συγκλονιστική βεβαιότητα για τον εαυτό του. Αυτός που αμφισβητεί το φύλο, την ταυτότητα, την οικογένεια, την παράδοση, την κοινωνική νόρμα, την ηθική, την ιστορία, τη βιολογία, ακόμη και την ίδια την έννοια της πραγματικότητας, αλλά όταν φτάσει μπροστά στην επιθυμία του να γίνει γονιός, εμφανίζεται αίφνης ένας ατσάλινος βράχος αυτοπεποίθησης.

ΕΞΏΦΥΛΛΟ

Εκεί όπου όλα είναι ρευστά, εκείνος είναι απολύτως βέβαιος ... για όλα. Τι αντικαταπληκτική αντίφαση ! Η σκοτεινή πλευρά της αυτοεπιβεβαίωσης όταν αποκτά ... παιδικό πρόσωπο. Ο άνθρωπος που μας διαβεβαιώνει ότι «αναζητεί τον εαυτό του» θεωρεί ταυτόχρονα ότι είναι απολύτως έτοιμος να αναλάβει την ευθύνη ενός άλλου εαυτού και μάλιστα ενός εαυτού, που δεν έχει ακόμη τη δυνατότητα να υπερασπιστεί τον εαυτό του. Εδώ ακριβώς τελειώνει η προσωπική ελευθερία και αρχίζει η ηθική ευθύνη και είναι ακριβώς εδώ, που η εποχή μας προτιμά να κάνει πως δεν βλέπει. Γιατί η ελευθερία του ενήλικα είναι ένα θέμα. . Η εξουσία του ενήλικα όμως πάνω στο παιδί, είναι άλλο.

ΦΩΤΟ 2

Ο ενήλικος μπορεί να ψάχνει. Το παιδί όμως δεν είναι υποχρεωμένο να γίνει το εργαστήριο της αναζήτησής του. Ο ενήλικος μπορεί να πειραματίζεται με την ταυτότητά του, τις σχέσεις του, τις επιθυμίες του, τη ζωή του. Αυτό αποτελεί δική του υπόθεση. Όταν όμως αποφασίζει να φέρει έναν ανήλικο άνθρωπο μέσα σε αυτή την προσωπική κοσμοθεωρία, τότε το πράγμα παύει να είναι αμιγώς προσωπικό και τούτο, διότι το παιδί δεν υπέγραψε κανένα συμβόλαιο συμμετοχής. Η σύγχρονη όμως ναρκισσιστική κουλτούρα, έχει καταφέρει κάτι εκπληκτικό. Έχει μετατρέψει ακόμη και τη γονεϊκότητα σε αυτοβιογραφικό project. Το παιδί δεν είναι πλέον απλώς παιδί. Είναι δήλωση, είναι ένα ακόμα σύμβολο, μία προέκταση της προσωπικής μας αφήγησης. Είναι η ζωντανή απόδειξη ότι είμαστε αρκετά προοδευτικοί, ώστε να έχουμε οικογένεια χωρίς να μοιάζουμε με τους «άλλους». Και τότε αρχίζει η πραγματική φρίκη. Διότι τίποτε δεν είναι πιο επικίνδυνο από έναν άνθρωπο, που έχει πείσει τον εαυτό του ότι η προσωπική του αυτοπραγμάτωση αποτελεί υπέρτατη αξία.

ΦΩΤΟ 3

Ο Νάρκισσος δεν αγαπά πάντοτε αυτό που κοιτάζει στον καθρέφτη. Αγαπά κυρίως την εικόνα που έχει κατασκευάσει για τον εαυτό του και όταν αυτή η εικόνα αποκτήσει παιδί, το παιδί κινδυνεύει να μετατραπεί σε καθρέφτη. Να επιβεβαιώνει τον γονιό. Να δικαιώνει τον γονιό. Να αποδεικνύει στον γονιό ότι η ζωή του υπήρξε σωστή. Ένα παιδί όμως, δεν είναι καθρέφτης και ο γονιός που δεν το καταλαβαίνει αυτό, δεν είναι επαναστάτης. Είναι απλώς, ένα ακόμα, επικίνδυνα, εγωκεντρικό τομάρι, που βρήκε μία πιο μοντέρνα γλώσσα για να περιγράψει την παλιά του ανάγκη για αυτοεπιβεβαίωση. Αυτό είναι το πραγματικά γελοίο με την εποχή της «απελευθέρωσης». Καταργήσαμε τα στερεότυπα και δημιουργήσαμε καινούργια. Καταγγείλαμε την κανονικότητα και κατασκευάσαμε νέες κανονικότητες. Πολεμήσαμε την κοινωνική επιβολή και στη θέση της βάλαμε την επιβολή της προσωπικής μας αφήγησης και ύστερα, βαφτίσαμε όλη αυτή την αντιφατική κατασκευή «ελευθερία». Όχι ρε. Η ελευθερία δεν είναι να επιβάλλεις στον κόσμο την προσωπική σου αυτοβιογραφία. Ελευθερία είναι να αντέχεις έναν κόσμο στον οποίο ο άλλος δεν σου ανήκει και το παιδί, περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον, δεν σου ανήκει.

ΦΩΤΟ 4

Εδώ βρίσκεται το όριο που ο σημερινός άνθρωπος δυσκολεύεται να αποδεχθεί. Ο γονιός έχει δικαιώματα, αλλά έχει και μια τεράστια εξουσία. Αποφασίζει για το περιβάλλον, τη μόρφωση, τις αξίες, τη γλώσσα, τις σχέσεις και τα πρότυπα μέσα στα οποία θα μεγαλώσει ένα πλάσμα, που δεν μπορεί ακόμη να αντιδράσει. Αυτό δεν είναι μικρή λεπτομέρεια. Είναι η ίδια η ουσία της γονεϊκότητας. Και γι' αυτό η ερώτηση δεν πρέπει να είναι «έχεις δικαίωμα να γίνεις γονιός;». Η ερώτηση πρέπει να είναι πολύ πιο δυσάρεστη: Έχεις την ωριμότητα να γίνεις γονιός, χωρίς να χρησιμοποιήσεις το παιδί, για να λύσεις τον εαυτό σου; Εκεί θέλω να δω την περίφημη αντισυμβατικότητά σου. Όχι στα hashtags. Όχι στις δηλώσεις. Όχι στις αυτοανακηρύξεις προοδευτικότητας, ούτε στους ευφάνταστους αυτοπροσδιορισμούς σου. Στην ικανότητά σου να σωπάσεις. Στην ικανότητά σου να μην εξηγήσεις στο παιδί ποιος πρέπει να είναι. Στην ικανότητά σου να αντέξεις το ενδεχόμενο να μεγαλώσει και να σου πει ότι διαφωνεί μαζί σου. Γιατί εκεί βρίσκεται η πραγματική δοκιμασία. Όχι όταν το παιδί συμφωνεί μαζί σου. Όταν δεν συμφωνεί. Ο πραγματικά ελεύθερος γονιός δεν δημιουργεί ένα παιδί για να συνεχίσει την ιδεολογία του, του προσφέρει χώρο για να την απορρίψει και αυτή, είναι μια αλήθεια πολύ πιο σκληρή από όλες τις εύκολες διακηρύξεις περί προόδου, γιατί απαιτεί αυτοκατάργηση. Απαιτεί να δεχθείς, ότι ο άνθρωπος που μεγαλώνεις μπορεί να γίνει κάτι που εσύ δεν καταλαβαίνεις.

ΦΩΤΟ 5

Και εκεί ακριβώς αποκαλύπτεται ο χαρακτήρας. Ο ώριμος άνθρωπος λέει: «Θα σε βοηθήσω να ανακαλύψεις ποιος είσαι». Ο ναρκισσιστής λέει: «Θα σε βοηθήσω να γίνεις αυτό που θεωρώ εγώ σωστό». Η διαφορά ανάμεσα στις δύο φράσεις, είναι η απόσταση ανάμεσα στην αγάπη και την ιδιοκτησία. Γι' αυτό, πριν κάποιος απαιτήσει από την κοινωνία να αναγνωρίσει το δικαίωμά του να γίνει γονιός, θα έπρεπε να περάσει από μία πολύ δυσκολότερη εξέταση. Όχι εξέταση φύλου. Όχι εξέταση σεξουαλικότητας. Όχι εξέταση κοινωνικής ταυτότητας, αλλά εξέταση εγωισμού. Πόσο από τον εαυτό σου είσαι διατεθειμένος να θυσιάσεις; Πόσο μπορείς να αντέξεις να μη σε θαυμάζει το παιδί σου; Πόσο μπορείς να του επιτρέψεις να σε απορρίψει; Πόσο μπορείς να αντέξεις να γίνει διαφορετικό από εσένα; Και κυρίως: Μπορείς να το αγαπήσεις ακόμη κι όταν δεν σε δικαιώνει; Γιατί αν η απάντηση είναι όχι, τότε δεν ζητάς παιδί. Ζητάς καθρέφτη.

ΦΩΤΟ 6

Και ο κόσμος είναι ήδη γεμάτος από ενήλικες, που μεγάλωσαν μέσα σε καθρέφτες. Δεν χρειάζεται να κατασκευάσουμε κι άλλους. Το παιδί δεν ήρθε στον κόσμο για να θεραπεύσει τις υπαρξιακές σου εκκρεμότητες, να επικυρώσει την αντισυμβατικότητά σου ή να αποδείξει στην κοινωνία πόσο προοδευμένος είσαι. Ήρθε - αν τολμάς πραγματικά να το καταλάβεις - για να γίνει κάποιος που δεν γνωρίζεις ακόμη και ίσως αυτή, να είναι η μεγαλύτερη προσβολή που μπορεί να δεχθεί ο σύγχρονος ναρκισσισμός. Να του θυμίσεις ότι η ζωή ενός άλλου ανθρώπου, δεν είναι το παράρτημα της δικής του. Ότι η γονεϊκότητα δεν είναι δικαίωμα αυτοεπιβεβαίωσης. Ότι το παιδί δεν είναι ιδεολογικό τρόπαιο και ότι ο άνθρωπος που διακηρύσσει με υπερηφάνεια πως «δεν χωράει σε κανένα καλούπι» και δαιμονοποιεί την ευθύνη, θέλοντας να δείξει την αντισυμβατικότητά του, θα πρέπει πριν επιχειρήσει να μεγαλώσει έναν άλλον άνθρωπο, να αποδείξει κάτι πολύ απλούστερο και πολύ δυσκολότερο: ότι μπορεί επιτέλους να χωρέσει και μέσα σε καλούπια και ευθύνες να αναλάβει. Τα παιδιά δεν είναι projects και εμείς, θα πρέπει επιτέλους να πάψουμε να είμαστε βλάσφημοι του εγώ μας.

ΦΜ: Άρθρο άποψης του Μιχαήλ Χατζηαναστασίου για τη γονεϊκότητα, τον σύγχρονο ναρκισσισμό, την ατομική ευθύνη και τα όρια της προσωπικής ελευθερίας απέναντι στα παιδιά.

#Γονεϊκότητα #Ναρκισσισμός #Οικογένεια #Παιδί #Ευθύνη #Κοινωνία #ΜιχαήλΧατζηαναστασίου #ΆρθροΆποψης #Αυτοπραγμάτωση #ΨυχολογίαΣχέσεων