πό το υπόγειο του Ανθομελίδη στο Ξέφωτο του Νιάρχου: Το οπτικοακουστικό σύμπαν του Jean-Michel Jarre μας ταξίδεψε στο μέλλον

Γράφει ο Κυριάκος Ξανθόπουλος για την Κουλτουρόσουπα

Μάιος 2026 Διάβαζω κάπου εντελώς τυχαία: O Jean Michel Jarre στην Αθήνα; Ο Jean Michel Jarre στην Αθήνα. Ο Jean. Michel. Jarre. Στην Αθήναααα!!! Αρχικά, σχεδόν στα "μουλωχτά" πήγε να περάσει η είδηση, ενώ το γενικότερο μουσικό hype αφορούσε τον απόηχο της έλευσης των Metallica και των Maiden.

Flashback κάτι λιγότερο από 40 χρόνια πίσω. Θεσσαλονίκη (κάπου μεταξύ 1988 και 1990). Δύο επαρχιωτάκια κατεβαίνουν με τον έμπορο πατέρα τους στην Θεσσαλονίκη για ψώνια. Μεταξύ άλλων η απαραίτητη στάση στα μουσικά του Ανθομελίδη στην Παπαναστασίου. Βουρ για το υπόγειο με λαχτάρα στην έκθεση από ... αρμόνια (synthesizer). O κυρ Σάββας πάντοτε δεκτικός μαζί τους (ήταν και κάτι σαν συγγενείς) τους δείχνει πώς να τα συνδέσουν σε κάτι ηχεία που υπήρχαν εκεί καθώς τα "γνήσια" synth, για όσους δεν ξέρουν, συνήθως δεν διαθέτουν δικά τους. Ξεχωρίζουν 2-3 που τους έκαναν μεγαλύτερη εντύπωση. Το ένα είχε κάτι τιρκουάζ ορθογώνια σχεδόν επίπεδα κουμπιά. Πατούν μανιωδώς όποιο βρίσκουν μπροστά τους: ρυθμίσεις, επιλογές ήχων, attack, delay, άγνωστοι όροι, άγνωστο το αποτέλεσμα. Γυρνούν επιλογείς, ανεβοκατεβάζουν ποτενσιοστάτες και όταν πλέον παίρνουν ήχο από τα ηχεία, ξεκινούν να παίζουν την μόνη γνωστή τους μελωδία ηλεκτρονικής μουσικής που μπορούσαν να παίζουν την δεδομένη στιγμή: Rendez-vous IV του Jean-Michel Jarre.

Τι είναι αυτό; Αναρωτιούνται. Τι συμβαίνει; Βυθίζονται σε μια απίστευτη περιδίνηση που δεν μπορούσαν καν να φανταστούν από πριν, καθώς το YAMAHA DX7 και κάποιο KORG (T3 ίσως;) ή ROLAND ή ENSONIQ "συμπλήρωναν" μαγικά ό,τι έπαιζαν....

Μάιος 2026. Η απόφαση ήταν άμεση όπως και η αγορά των εισιτηρίων: Συναυλία Jean Michelle Jarre. 22 Ιουνίου 2026 στο Ξέφωτο του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος (SNF). Η εκδήλωση διοργανώθηκε στα πλαίσια του SNF NOSTOS 2026 και του RELEASE ATHENS FESTIVAL, τις εκδηλώσεις δηλαδή για τον εορτασμό των 30 χρόνων του ΙΣΝ.

Την συναυλία άνοιξε στις 19.30 περίπου ως supporting act (υποστηρικτική εκδήλωση) ο Sebastien Tellier, ξεχωριστή μορφή της σύγχρονης γαλλικής μουσικής.

Η ανυπομονησία μας λίγο-λίγο κορυφώνονταν περιμένοντας, αλλά γνωρίζαμε ότι πρέπει να πέσει το σκοτάδι για να ξεδιπλωθεί το οπτικοακουστικό υπερθέαμα που χαρακτηρίζει τις εμφανίσεις του 78χρονου Γάλλου-παγκόσμιου καλλλιτέχνη

Ο Jean-Michel Jarre ανέβηκε στη σκηνή στις 21:30 περίπου και αμέσως μετά την εισαγωγή αφιέρωσε λίγο χρόνο για να μας απευθύνει τον χαιρετισμό του. Δήλωσε ιδιαίτερα χαρούμενος και ευγνώμων που ήρθε στην Ελλάδα, την πατρίδα της φιλοσοφίας και της δημοκρατίας, δύο έννοιες που έχει μεγάλη ανάγκη ο σύγχρονος κόσμος.

Το show που έδωσε μόνος του επάνω στην σκηνή, δικαίωσε την αναμονή μας τόσο ηχητικά όσο και οπτικά. Ακούσαμε αρκετές σχετικά νεότερες συνθέσεις του, που, ενώ σε κάποιες στιγμές άγγιζαν την σύγχρονη EDM (electronic Dance Music) και Techno, συχνά "έστριβαν" και ξεδίπλωναν απέραντα γήινα και συμπαντικά ηχοτόπια (soundscapes). Φυσικά, δεν παρέλειψε να παίξει και παλιές, γνωστές του συνθέσεις, κάποιες με αρκετή δόση διασκευής, πιθανόν ΚΑΙ με χρήση ΑΙ (Τεχνητής Νοημοσύνης ΤΝ).

Όλα τα παραπάνω συνοδεύονταν, όπως συμβαίνει σε κάθε συναυλία του, με ένα απίστευτο show από φώτα, laser και visuals σε τρεις κύριες οθόνες (δεξιά-αριστερά-φόντο της σκηνής) και σε μικρότερες στήλες προβολής επί σκηνής.

Ο καλλιτέχνης στις αρκετές σύντομες παρεμβάσεις του ανάμεσα στα κομμάτια, δεν το αρνήθηκε. Αντιθέτως, ομολόγησε ότι συμφιλιώθηκε με την ΤΝ ώστε να την κάνει κτήμα του και εργαλείο στην υπηρεσία του. Αποκάλυψε ότι μεγάλο μέρος του οπτικού υλικού δημιουργήθηκε ΚΑΙ με την χρήση ΑΙ, όπως συνέβη και με κάποιες ενορχηστρωτικές παρεμβάσεις στα κομμάτια που παρουσίασε στην συναυλία.

Ο Jean-Michel Jarre δεν φοβάται το ΑΙ. Το αντιμετωπίζει, μεν, με επιφύλαξη (και αυτό το κατανοεί για όλους τους νέους καλλιτέχνες και δημιουργούς) αλλά δεν το βάζει απέναντι, παρά το οικειοποιείται.

Ο JMJ είπε και κάτι που εμένα τουλάχιστον προσωπικά με ενθουσίασε, για πολλούς λόγους που δεν είναι του παρόντος: η ηλεκτρονική μουσική είναι ευρωπαϊκή επινόηση/εφεύρεση: είναι δημιούργημα της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ελλάδας, της Ιταλίας, της Ισπανίας. Η ηλεκτρονική μουσική είναι κάτι σαν ελληνική σαλάτα όπου ανακατεύονται υλικά, φόρμες και υφές με έναν απολαυστικό και δροσερό τρόπο.

Αφήνω τα λιγοστά βίντεο ως φτωχούς μάρτυρες της μοναδικής εμπειρίας που ζήσαμε εμείς και οι εκατοντάδες φίλοι της ηλεκτρονικής μουσικής. Jean-Michel σε ευχαριστούμε. A bientot!