«Αυτός που ήθελε ν’ αλλάξει τον κόσμο» με γεύση επανάληψης… Είδαμε και σχολιάζουμε

 

«Αυτός που ήθελε ν’ αλλάξει τον κόσμο» με γεύση επανάληψης… Είδαμε και σχολιάζουμε

Είδε και σχολιάζει η Πίτσα Στασινοπούλου για την Κουλτουρόσουπα

Μετά την εκπληκτική, πολυβραβευμένη «Πετριχώρα» που εντυπωσίασε σε όλα τα επίπεδα, δεν υπήρχε περίπτωση να χάσουμε την καινούργια δουλειά του άξιου δημιουργού, η οποία επιπλέον σύμφωνα με τις ενημερωτικές πληροφορίες έμοιαζε πολλά υποσχόμενη, συνδυάζοντας επίκαιρους κοινωνικούς- πολιτικούς προβληματισμούς και ποικίλες καλλιτεχνικές τεχνικές που είχαμε ήδη θαυμάσει…

 

Ο λόγος για την παράσταση «Αυτός που ήθελε ν’ αλλάξει τον κόσμο» σε κείμενο της Αμαλίας Κοντογιάννη και σκηνοθεσία του Χάρη Θώμου, που παρακολουθήσαμε στο θέατρο Αυλαία, προσερχόμενοι με πλείστες προσδοκίες…

Με την είσοδο στην αίθουσα ήδη εξελίσσεται επί σκηνής ένα υποβλητικό τελετουργικό με την ανάλογη κινησιολογία- χορογραφία και μουσική υπόκρουση, όπου γύρω από έναν πεσμένο άνδρα περιφέρεται άδοντας ως «νεκρώσιμη πομπή» μια ομάδα γυναικών, ενώ ένα «σύμπλεγμα» θεών παρακολουθεί το δρώμενο, στο οποίο αργότερα θα προστεθεί ο βασιλιάς ως εκπρόσωπος της επίγειας εξουσίας… Οι τρεις πόλοι, θεότητα- εξουσία- λαός θα εμπλακούν σε φιλοσοφικούς στοχασμούς από την πλευρά  καθενός για τις αντιφάσεις της ύπαρξης και τη ζοφερή μοίρα του κόσμου που ονειρεύτηκε να αλλάξει «αυτός» (πεσμένος άνδρας) πληρώνοντας βαρύ τίμημα στην πορεία της σύγκρουσης με την εξουσία… Μια δραματοποιημένη «συνομιλία» με αναδρομές σε παρελθόν και σύνδεση με το παρόν, με αναφορές σε κείμενα από Αγία Γραφή, Τόμας Μαν, Προμηθέα Δεσμώτη, Χίλιες και μια νύχτες, Γκάτσο από τον Κεμάλ, χωρίς να καταλήγει σε απαντήσεις αν «αυτός ο κόσμος μπορεί να αλλάξει»…

Στα θετικά της παράστασης (+), παρότι ακολουθεί «αστερίσκος» παρακάτω, θα εντάξουμε βεβαίως τη σκηνοθετική προσέγγιση του Χάρη Θώμου με το χαρακτηριστικό του στίγμα, αυτό που μετατρέπει τον λόγο σε καλλιτεχνική εμπειρία σωματικού θεάτρου… καθώς και εδώ πρωταγωνίστησαν το σώμα και η χορογραφημένη κίνηση με μορφή ιεροτελεστίας, σε ένα απλό σκηνικό όπου δέσποζε στο βάθος ένας κυρίαρχος ήλιος με μεταβαλλόμενους φωτισμούς για να αποδώσουν τον αέναο κύκλο ζωής, που σε συνδυασμό με τα  φροντισμένα θεατρικά κοστούμια και τα παιχνίδια των φώτων,  συνέθεταν ένα εικαστικό περιβάλλον θαυμάσιας αισθητικής, με κάποιες σκηνές, όπως το σύμπλεγμα σωμάτων των θεών, άκρως καλλιτεχνικές με συμβολικές προεκτάσεις…

Καθοριστική υπήρξε επίσης η συμβολή του ηχοτοπίου με παραδοσιακά ή ανατολίτικα ακούσματα και πολυφωνικά τραγούδια ζωντανά εκτελεσμένα από τις εξαιρετικές φωνές των ηθοποιών, παραπέμποντας συχνά σε μοιρολόι που διαμόρφωνε υποβλητική ατμόσφαιρα… Επιπλέον βρήκαμε πολύ εύστοχη  λειτουργικά  την διαχείριση των δρώμενων στα πρότυπα της αρχαίας τραγωδίας, με ιδιαίτερη έμφαση στον γυναικείο «Χορό» ως εκπρόσωποι του λαού που συνδιαλέγονται με θεούς και εξουσιαστές για το άδικο, έστω κι αν εδώ έλειπε εκ των πραγμάτων η Κάθαρση για έναν σύγχρονο «Προμηθέα», τιμωρημένο για τις ανθρωπιστικές επιλογές του…

Ασφαλώς θετικότατη είναι και η αξιολόγηση των πολυτάλαντων ηθοποιών – Ελίνα Αντωνίου, Νεφέλη Γκίκογλου, Δημήτρης Κρίκος, Αριάδνη Κώστα, Γεωργία Παντσουκτσή, Θάνος Πουμάκης, Θανάσης Τζιντζιός, Χριστίνα Χαλκιά, Ελένη Χριστοφή- που υλοποιούν έμπρακτα επί σκηνής αυτό που λέμε υποδειγματικό δέσιμο ομάδας.. Άριστα  συγχρονισμένοι στις ομαδικές χορογραφημένες σκηνές τους, με αρμονική κίνηση και μελετημένη σωματικότητα, με ενέργεια και προσήλωση, με εξαιρετικά δουλεμένες φωνές άψογα συντονισμένες στα χορωδιακά τραγούδια, αλλά και με άξιες ατομικές επιδόσεις στους ρόλους τους, παρά την πάγια δυσκολία των μη υπαρκτών, συμβολικών και αφηρημένων χαρακτήρων, στους οποίους όφειλαν να προσδώσουν ταυτότητα…

Ωστόσο η απογοήτευση (-) προήλθε από το κείμενο της Αμαλίας Κοντογιάννη και όταν το θεμέλιο πάσχει, μοιραία συμπαρασύρει όλο το οικοδόμημα… Ασφαλώς κατανοούμε τις καλές προθέσεις για ένα σύγχρονο έργο που να ακουμπά την καυτή κοινωνική επικαιρότητα και τους έντονους προβληματισμούς του σημερινού θεατή για όσα παράλογα, άδικα, στρεβλά συμβαίνουν γύρω του νιώθοντας αδύναμος να αντιδράσει, όπως επίσης επικροτούμε την πρόθεση για κάτι «ψαγμένο» που να ξεφεύγει από την πεπατημένη, συνδυάζοντας απρόβλεπτες παραμέτρους… Ωστόσο εν προκειμένω, τίποτα δυστυχώς από τα παραπάνω δεν λειτούργησε, σε μια συγγραφική απόπειρα χαοτική και ασαφή, χωρίς δομή και συνοχή, χωρίς καθαρό στίγμα και στόχο, χωρίς εμφανή ειρμό, παλινδρομώντας εξεζητημένα ανάμεσα σε ετερόκλητες ποιητικές πηγές και σύγχρονες ρεαλιστικές αναφορές, χωρίς να δένουν οργανικά σε ενιαίο «σώμα»…

Με συνέπεια τόσο ο ιδεαλισμός ή λυρισμός από αποσπάσματα  ξένων κειμένων, όσο και οι επισημάνσεις της σύγχρονης σκληρής πραγματικότητας και μάλιστα με τρόπο επιφανειακό έως αφελή, να μοιάζουν εντελώς ανοίκεια μεταξύ τους υποβαθμίζοντας συνολικά την ποιότητα… Όταν κανείς καταπιάνεται με διαχρονικά, κορυφαία ζητήματα όπως η πάλη του ανθρώπου για δικαιοσύνη απέναντι σε ανάλγητα καθεστώτα, άραγετί νόημα έχει απλά να διατυπώνει με επιδερμικές ατάκες τα προφανή, αν δεν προτίθεται να φωτίσει βαθιές, απρόβλεπτες  πτυχές ικανές να μετακινήσουν τη σκέψη;; Ή τί ουσιώδες προσφέρει, πέραν των εξεζητημένων εντυπώσεων, μια άτεχνη σύνδεση με δανεικό ποιητικό λόγο που κάθε τόσο προδίδεται από εμβόλιμα, πεζά,«ξένα σώματα»;; Κι επίσης ας διαχωρίσουμε ότι άλλο πράγμα και μάλιστα άκρως επιθυμητό να αποφεύγονται οι «έτοιμες» απαντήσεις σε ένα κείμενο, κι άλλο πράγμα η έλλειψη εσωτερικού στόχου που να οδηγεί νοερά σε κάποιο ζητούμενο,  ως σοβαρή αδυναμία του…

Όσον αφορά στη σκηνοθεσία του αναμφίβολα ταλαντούχου Χάρη Θώμου, αυτό που θέλουμε να επισημάνουμε είναι ότι συναντήσαμε μια επανάληψη λίγο- πολύ του σκηνικού μοντέλου της «Πετριχώρας» με τα ίδια σχεδόν ευρήματα, το ίδιο εικαστικό και ηχητικό περιβάλλον, την ίδια ατμόσφαιρα, που ναι μεν εξαιρετικής αισθητικής στην πρώτη τους απόδοση και δεδομένων των τότε συνθηκών, όμως όταν αναπαράγονται ως σκηνοθετική «μανιέρα», παύουν προφανώς να λειτουργούν ως έμπνευση, χάνουν τη φρεσκάδα του απρόοπτου κι όταν ο θεατής ξέρει ότι θα συναντά σταθερά το ίδιο μοτίβο- όσο υπέροχο κι αν είναι- μοιραία χάνει κι αυτός το ενδιαφέρον του… Προφανώς εδώ συνέβαλε αρνητικά στις συνολικές εντυπώσεις το αδύναμο έως  αδιάφορο περιεχόμενο με την ασαφή δομή, ενώ θεωρούμε ότι σε αρκετά σημεία η στομφώδης εκφορά του λόγου που θύμιζε παλιακές τεχνικές τραγωδών, υστέρησε σε αμεσότητα και συναίσθημα…

Συνοψίζοντας (=) αυτό που κρατάμε είναι η θαυμάσια καλλιτεχνική αισθητική της σκηνοθεσίας, έστω και επαναλαμβανόμενη, που αν «έντυνε» ένα στιβαρό, καλοδουλεμένο κείμενο με ουσία και ενδιαφέρον, δεν θα μέναμε με  επίγευση απογοήτευσης…

Βαθμολογία:  5,4 στα  10

#Κουλτουρόσουπα  #Kulturosupa#Θεατρομανία  #ΕίδαμεΚαιΣχολιάζουμε  #ΠίτσαΣτασινοπούλου  #ΘέατροΑυλαία  #ΑυτόςΠουΗθελεΝαΑλλάξειΤονΚόσμο  #ΑμαλίαΚοντογιάννη  #ΧάρηςΘώμος  #DOTEnsemble

ΠΡΟΘΕΜΑ

Κρατάμε την θαυμάσια καλλιτεχνική αισθητική της σκηνοθεσίας, έστω και επαναλαμβανόμενη, ενώ το αδύναμο έως αδιάφορο κείμενο απογοήτευσε…

https://www.dot-ensemble.gr/portfolio-item/%CE%B1%CF%85%CF%84%CF%8C%CF%82-%CF%80%CE%BF%CF%85-%CE%AE%CE%B8%CE%B5%CE%BB%CE%B5-%CE%BD%CE%B1-%CE%B1%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%BE%CE%B5%CE%B9-%CF%84%CE%BF%CE%BD-%CE%BA%CF%8C%CF%83%CE%BC%CE%BF/